Dodatek mieszkaniowy a najem: obowiązki właściciela mieszkania

Dodatek mieszkaniowy może dostać także najemca mieszkania wynajętego od prywatnego właściciela, nie tylko lokator z zasobu gminnego. Gmina nie przelewa jednak pieniędzy najemcy, tylko osobie uprawnionej do pobierania należności za lokal, czyli zwykle do właściciela. Ten zalicza je na poczet czynszu i ma obowiązek zgłaszać zaległości lokatora. Niżej: co oznacza podpis właściciela na wniosku, jak rozliczać dodatek z najemcą i co grozi za niezgłoszenie zaległości.
Czy najemca wynajmowanego mieszkania może dostać dodatek mieszkaniowy?
Tak. Art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych mówi wprost, że świadczenie przysługuje najemcom i podnajemcom lokali mieszkalnych, którzy w nich mieszkają. Przepis nie ogranicza tego do mieszkań komunalnych. Dodatek przyznaje decyzją wójt, burmistrz albo prezydent miasta, na wniosek lokatora (art. 7 ust. 1), na 6 miesięcy od pierwszego dnia miesiąca następującego po złożeniu wniosku (art. 7 ust. 5). Progi dochodowe, normatywną powierzchnię i sposób liczenia kwoty opisuje ustawa, a szczegóły podaje urząd gminy. Dodatek mieszkaniowy to co innego niż dodatek osłonowy czy bon energetyczny.
Co właściciel potwierdza podpisem na wniosku o dodatek mieszkaniowy?
Tylko dane o mieszkaniu i wydatkach na nie. Robisz to na żądanie najemcy, jako osoba uprawniona do pobierania należności za lokal, i nie potwierdzasz niczego, co dotyczy jego dochodów. Wniosek wskazuje Cię z imienia i nazwiska (art. 7 ust. 1c pkt 3 i 10), a Twój podpis potwierdza prawdziwość tych informacji (art. 7 ust. 1b):
- adres lokalu,
- tytuł prawny do lokalu,
- powierzchnia użytkowa,
- wyposażenie techniczne,
- łączna kwota wydatków na lokal za ostatni miesiąc.
Deklarację o dochodach gospodarstwa domowego wnioskodawca składa sam. Do wydatków liczą się m.in. czynsz, zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną oraz opłaty za ciepło, wodę, ścieki, odpady i nieczystości ciekłe (art. 6 ust. 4). Nie liczą się m.in. ubezpieczenia, podatek od nieruchomości, gaz przewodowy i prąd (art. 6 ust. 4a). Zanim podpiszesz, porównaj kwoty z umową najmu.
Wypłata dodatku mieszkaniowego właścicielowi i rozliczenie z najemcą
Gmina przelewa dodatek Tobie, z góry, do 10. dnia każdego miesiąca (art. 8 ust. 1). Zaliczasz tę kwotę na poczet należności za lokal, a najemca dopłaca resztę (art. 8 ust. 3). Na starcie ustal z urzędem dwie rzeczy: na jakie konto mają iść przelewy i do kogo dzwonić w sprawie zaległości. W rozliczeniach rozbijaj wpływy na dwie pozycje (wpływ z gminy osobno, dopłata lokatora osobno), bo wtedy od razu widać, czy miesiąc jest opłacony w całości. Decyzję gminy, umowę i aneks trzymaj w jednym miejscu, na przykład w bibliotece dokumentów najmu. Przy kolejnym wniosku za pół roku nie będziesz ich szukać po szufladach.
Dodatek mieszkaniowy a zaległości najemcy: obowiązek zawiadomienia i kara
Gdy zaległości najemcy obejmują pełne 2 miesiące, masz 14 dni na zawiadomienie organu, który przyznał dodatek (art. 8 ust. 4). Jeśli przegapisz termin, a gospodarstwo domowe nie spłaci zaległości w terminie miesiąca, zwracasz dodatki wypłacone za miesiące z zaległościami. Za brak zawiadomienia organ nakłada też karę pieniężną 500 zł za brak zawiadomienia (art. 8a ust. 1). Jeśli zgłoszenie dotrze, gmina decyzją wstrzymuje wypłatę do czasu spłaty. A gdy najemca nie ureguluje długu w ciągu 3 miesięcy od tej decyzji, decyzja o przyznaniu dodatku wygasa (art. 7 ust. 11).
Gdy lokator zalega, zgodnie z art. 8 ust. 4:
- Sprawdź, czy zaległość obejmuje już pełne 2 miesiące.
- Policz 14 dni od dnia, w którym ten warunek został spełniony.
- Wyślij pisemne zawiadomienie do urzędu, który wydał decyzję.
- Zachowaj potwierdzenie nadania lub złożenia pisma.
Co zapisać w umowie najmu lub aneksie przy dodatku mieszkaniowym
Skoro część czynszu przychodzi z gminy, aneks musi jasno mówić, kto i ile płaci. Wpisz, że dodatek pomniejsza kwotę należną od najemcy tylko w tych miesiącach, w których faktycznie wpłynął na Twoje konto. Wtedy wstrzymanie wypłaty nie oznacza automatycznie niższego czynszu, a bez takiego zapisu łatwo o spór. Dopisz też termin dopłaty różnicy i obowiązek wzajemnego informowania się o decyzjach gminy: przyznaniu, wstrzymaniu i wygaśnięciu dodatku. Termin dopłaty łatwiej pilnować, gdy lokator dostaje przypomnienie e-mail przed dniem płatności. Tak działa to w Tenanto, co wyjaśniają pytania o czynsz i płatności.
Dodatek mieszkaniowy dla najemcy wymaga od właściciela trzech rzeczy: podpisu pod danymi o lokalu, osobnego zapisywania wpłat z gminy i od najemcy oraz pilnowania terminu zgłoszenia zaległości. Ten tekst nie jest poradą prawną, a szczegóły bywają różne w różnych gminach. Przy wątpliwościach zapytaj w urzędzie gminy albo u prawnika.
Najczęstsze pytania
Na żądanie wnioskodawcy osoba uprawniona do pobierania należności za lokal potwierdza dane we wniosku (art. 7 ust. 1b), ale tylko informacje o lokalu i wydatkach na niego. Dochodów najemcy nie potwierdzasz.
Ustawa przewiduje wypłatę zarządcy budynku albo innej osobie uprawnionej do pobierania należności za lokal (art. 8 ust. 1). Przy prywatnym najmie to zwykle właściciel. Jak dokładnie pieniądze mają płynąć, ustal z gminą.
Jeśli gospodarstwo domowe nie spłaci zaległości w terminie miesiąca, zwracasz dodatki wypłacone za miesiące z zaległościami (art. 8 ust. 4). Organ nakłada też karę 500 zł za brak zawiadomienia (art. 8a ust. 1).